_{توي اين كوچه به دنيا اومديم}

_{توي اين كوچه داريم پا مي گيريم}

_{يه روزم مثل پدر بزرگ بايد}

_{تو همين كوچه بن بست بميريم}

_{(ايرج جنتي عطايي )}

^{چهل روز از درگذشت پدربزرگ مي گذرد ، در كوچه بن بست سكوتي به پاست . انگار خانه را گرد فراموشي پاشيده اند . در اتاق خالي پدر بزرگ ترانه بن بست را گوش مي دهم كه همخواني عجيبي ميان اين خانه ، كوچه بن بست و مرگ پدربزرگ دارد . هميشه به بن بست فكر مي كنم ، زادگاهم پر از كوچه هاي آشتي كنان و بن بست است ، من يزد را بر خلاف اسم عاميانه اش ( شهر بادگيرها ) شهر بن بست ها مي دانم . پدرم هميشه مي گفت اين قانون نا نوشته معماران قديم است كه سرنوشت كوچه خمار و پيچ در پيچ را به بن بست ختم به خير مي كردند . اما در قاموس معماران قديم كه دستي در عرفان و عاشقي داشته اند بن بست معناي فراتر دارد .}

^{معناي واقي بن بست در آن است كه اگر غفلت كني و از اين همه راه ، راه اشتباه را بر گزيني دير نخواهد بود كه به سكون مردابگونه مبتلا خواهي شد ، اين را مي شود در اساطير نيز جستجو كرد ، قهرماناني كه در يك آن راه را به اشتباه برگزيدند و به نابودي خود يا باورهاشان تن دادند ، با اين وجود در آموزه هاي عرفاني و اسطوره اي بن بست مي تواند مقصد باشد ، يعني وقتي به جايي رسيدي كه اندازه تو و شان تو است ديگر نيازي به رفتن  نيست ، مي تواني در آن آرام بگيري.}

^{بارها در راه مدرسه از دست اين و آن گريخته ام و در يك بن بست اسير گشتم ، دو راه پيش رويم بود يا تسليم و يا نبرد ... من دومي را بر گزيدم ، هر چند هميشه با پيراهن پاره و چهره اي غرق به خون به خانه مي آمدم اما چشمانم برق غرور داشت چرا كه از وجود بن بست بود كه آموختم بايد در نبرد شجاعانه بجنگم و از حق داشته ام دفاع كنم ...}

^{در خرانق بقاياي شهري خشتي و گلي با كوچه پس كوچه هاي تنگ و تاريك و پيچ در پيچ وجود دارد كه تو را در هزار تويي مي اندازد ، و آنگاه كه در تلاشي تا خود را از اين كوچه برهاني و خلاص شوي ناگهان بن بستي پيش رويت سبز مي شود . بسيار جستجو كردم تا دريافتم نياكان ما با اين ترفند دشمن را به شهر كشانده و نابود مي كردند ، يعني دشمن با اسارت در بن بست توسط تير اندازان فراز ديوار نشانه مي رفتند .}

^{افسون بن بست يكبار نيز دامن مرا گرفت ، صبح تابستان بود و ما براي ديدار پدربزرگ به نايين رفته بوديم ، مردم آب اشاميدني خود را از آب انبارها تهيه مي كردند ،از آنجا كه پسر كوچك خانواده وظيفه داشت تا آب خانه را تامين كند براي آوردن آب كوزه بزرگ و سنگين را تا آب انبار محله اي آنسوتر مي كشيدم و آب شيرين به خانه مي آوردم .}

^{يكبار وقتي وارد آب انبار شدم دختري گيس بلندش را شانه مي كرد ،با ديدنم از جا جهيد و با شرم كودكانه روسري به سر انداخت ، كوزه نيمه پرش را برداشت و دوان دوان از آب انبار بيرون شد .}

^{نگاهم به گل سري افتاد كه در تاريكي برق مي زد ، شك نداشتم كه از آن دختر بود ، پس پله ها را بالا آمدم تا گل سر را به او بدهم اما دختر رفته بود و در هيچ گوشه اي از كوچه نشاني از او نيافتم .}

^{نگاهم به زمين افتاد ، قطره هاي آبي ديدم كه از پي هم تا انتهاي كوچه رفته بود ، بايد شتاب مي كردم چون آفتاب مي توانست رد دختر را هر چه سريع  از ميان ببرد ، خلاصه آنكه رد آب مرا به كوچه اي بن بست كشاند و همان دختر را ديدم كه كنار در زار مي گريست ، وقتي گل سرش را به او دادم ، شادي در چشمانش برق مي زد ،از خوشحالي بسيار آن شرم اهل كوير را كنار گذاشت و نگاه در نگاهم خنديد ، از آنروز به بعد كار من سخت تر شد چرا كه علاوه بر كوزه بزرگ و سنگين خود ، كوزه او را هم تا بن بست مي كشيدم ، چند سال پيش فيلمي ساختم و داستان همين ديدار كودكانه را در آن به تصوير كشيدم كه بازتاب جالبي داشت ...}

^{يكبار هم رندي ام گل كرد و مانند ساير رندان كوچه كه در كمين دختران كوزه بدست مي نشستند تا در فرصتي مناسب كوزه هاشان را شكسته و بخندند در پي دختركي به راه افتادم ، نمي دانم چرا ، من اهل شكستن كوزه دختران نبودم اما هوس شكستن كوزه اش در من غوغا مي كرد ، عاقبت دختر بي نوا به كوچه اي بن بست رسيد و پيش از آنكه فرصت كنم كوزه را بشكنم خود كوزه را بر زمين كوبيد ، من در ميان شكسته هاي كوزه ماهي قرمز كوچكي را ديدم كه بالا و پايين مي پريد و دانستم اين شوق شكستن كوزه از من نيست ، از قدرت لايزال ماهي چشمه بود ... ماهي را كه به چشمه باز گرداندم رندي از من گريخت ...}

^{بگذريم ، ترانه بن بست را گوش مي كنم ، ديگر اين خانه ، اين كوچه بن بست به آهنگ گام هاي پدربزرگ بيدار نمي شود ... افسوس.}

ميون اين همه كوچه

كه بهم پيوسته

كوچه قديمي ما

كوچه بن بسته

_{بن بست اثري از بابك بيات}

 سایر مطالب ...